Marta Rebzda. Rozhlasová hra. Hudba Piotr Moss. Režie Waldemar Modestowicz.
Účinkují Danuta Stenka, Anna Dereszowska, Leon Charewicz, Piotr Grabowski, Mateusz Rusin, Jakub Kordas, Paweł Brzeszcz, Wojciech Melzer, Sławomir Grzymkowski, Sławomir Orzechowski.
Natočeno 2022. Premiéra 27. 11. 2022 (Polskie Radio Jedynka).
Lit.: mg: Słuchowisko Marty Rebzdy z pierwszą nagrodą na UK International Audio Drama Festival. In web Polskie Radio Jedynka, 11. 4. 2023 (článek + nahrávka k poslechu). – Cit.: Słuchowisko Marty Rebzdy „To słowo“, w reżyserii Waldemara Modestowicza, zdobyło pierwszą nagrodę na UK International Audio Drama Festival w Canterbury. Tematem jest wysiedlenie dzieci Zamojszczyzny w czasie okupacji niemieckiej i niezwykła rola małżeństwa Róży i Jana Zamoyskich, którzy z obozu w Zwierzyńcu uratowali 480 dzieci.
29 czerwca 1943 roku z Tarnogrodu wysiedleni zostali bracia Mulawa (Ryszard – 9 lat, Henryk – 7 lat, Marian – 5 lat, Stanisław – 3 lata) wraz z rodzicami (Michaliną i Andrzejem). Po kilku dniach trafili do obozu przejściowego w Zwierzyńcu.
Róża i Jan Zamoyscy, widząc, w jak tragicznym położeniu znalazły się rodziny z dziećmi, wystarali się o możliwość dostarczania na teren obozu gorącej zupy oraz butelek z mlekiem dla najmłodszych. Wkrótce potem, na skutek próśb żony, ordynat zdecydował się na ryzykowne rozmowy z lubelskim gestapo oraz z szefem policji i SS Odillo Globocnikiem i uzyskał jego zezwolenie na odebranie młodszych dzieci z obozu.
W sierpniu 1943 roku Róża i Jan Zamoyscy uratowali z hitlerowskiego obozu w Zwierzyńcu 480 dzieci, które z czasem wróciły do swoich rodzin lub krewnych. W ich gronie znaleźli się Marian i Stanisław Mulawa. (…)
„To słowo“ powstało w Teatrze Polskiego Radia i miało swoją premierę 27 listopada 2022 roku na antenie Programu 1.
Słuchowiska Marty Rebzdy były nagradzane podczas Festiwalu „Dwa Teatry“ (m.in. nagroda za najlepszy oryginalny scenariusz słuchowiska w roku 2022), a także nominowane do Prix Europa czy Prix Italia. W roku 2022 słuchowisko „Pozwól, że ci opowiem“ zajęło pierwsze miejsce na UK International Audio Drama Festival w Canterbury.
Lit.: IAR/łl: „To słowo“ z pierwszą nagrodą na festiwalu w Canterbury. Słuchowisko Teatru Polskiego Radia zachwyciło jury. In web Polskie Radio24.pl, 3. 4. 2023 (článek). – Cit.: Na tegorocznym festiwalu UK International Audio Drama Festiwal w brytyjskim Canterbury pierwszą nagrodę zdobyło słuchowisko Teatru Polskiego Radia „To słowo“ Marty Rebzdy. Opowiada ono o wysiedleniach dzieci z Zamojszczyzny w czasie okupacji niemieckiej i niezwykłej roli Róży i Jana Zamoyskich, którzy uratowali z hitlerowskiego obozu w Zwierzyńcu czterysta sześćdziesięcioro dzieci.
Autorka powiedziała, że słuchowisko „To słowo“ w reżyserii Waldemara Modestowicza zachwyciło tegoroczne jury festiwalu zarówno w warstwie tekstowej, muzycznej, reżyserskiej, jak i aktorskiej.
Autorka przedstawiła w słuchowisku prawdziwą historię rodziny Mulawów. – Cały czas myślę o sobie jako o reporterce, a nie pisarce, więc trudno, by w moich tekstach nie było prawdziwych historii i ludzi. Tę historię opowiedziałam na podstawie nagrań, jakie 3 lata temu zrobiłam z żyjącym jeszcze wtedy bohaterem, czyli z Marianem Mulawą, który wtedy – w roku 1943 – miał 5 lat – zauważyła.
Z kolei reżyser słuchowiska Waldemar Modestowicz zwrócił uwagę, że nabiera ono szczególnego znaczenia w obliczu wojny na Ukrainie. – Kontekst wojny, wysiedleń niestety cały czas jest aktualny. Wojny się zdarzają. Jedna wciąż trwa za naszą granicą. Ciągle obserwujemy uciekinierów, którzy szukają lepszego życia i próbują siebie ocalić. To słuchowisko ma więc bardzo aktualny wymiar – powiedział reżyser. (…)